Wrocław w ostatnim tygodniu czerwca zamieni się w otwartą księgę historii – miasto zaprasza na cykl wystaw i wydarzeń pod wspólnym hasłem „Pierwsze zdania”. Seria ekspozycji rozproszonych po kilku kluczowych instytucjach pozwoli mieszkańcom i gościom poznać najbardziej niezwykłe zabytki dawnego piśmiennictwa. To rzadka okazja, by nie tylko zobaczyć unikalne rękopisy, ale też zrozumieć, jak kształtował się język polski i jak przenikał do codzienności, wiary oraz kultury.
Odkrywanie dziedzictwa Mikołaja Reja w Muzeum Pana Tadeusza
W dniach 24-28 czerwca Muzeum Pana Tadeusza proponuje szczegółowy wgląd w postać i twórczość Mikołaja Reja, autora przełomowego „Źwierzyńca”. Ekspozycja odkrywa przed zwiedzającymi kulisy pracy drukarzy w XVI wieku i wyjaśnia, jak wyglądała droga książki od warsztatu aż po ręce czytelnika. Dla osób zainteresowanych pogłębioną wiedzą przewidziano wykład o „Zwierzyńcu” – poprowadzi go 26 czerwca dr Agnieszka Franczyk-Cegła, specjalistka od literatury dawnej. Wystawa podkreśla rolę Reja jako pioniera polszczyzny i zaprasza do dyskusji o tym, jak jego dzieło wpłynęło na język narodowy.
Najstarsze polskie teksty w murach Ossolineum
Zakład Narodowy im. Ossolińskich przygotował dla odwiedzających ekspozycję wyjątkowych manuskryptów. Przez pięć dni (24-28 czerwca) można będzie podziwiać średniowieczne teksty modlitewne z XV wieku oraz słynny Statut Łaskiego z 1506 roku, będący jednym z kamieni milowych polskiego prawa. Zwiedzający poznają także historię tych dokumentów – jak przetrwały burze dziejowe i trafiły do zbiorów Ossolineum. W programie znalazł się wykład Aldony Mikuckiej (27 czerwca), podczas którego zaprezentowane zostaną kulisy powstawania i przechowywania tych cennych zabytków.
Księga henrykowska – początki polskiej mowy w Muzeum Archidiecezjalnym
Od 25 do 27 czerwca Muzeum Archidiecezjalne prezentuje prawdziwą perłę – Księgę henrykowską, zawierającą pierwsze znane zdanie spisane po polsku, datowane na około 1270 rok. Ten wpisany na listę „Pamięć Świata” UNESCO dokument nie tylko fascynuje językoznawców, ale ma też ogromne znaczenie dla wszystkich, którzy chcą zrozumieć narodziny polskiej tożsamości i słowa.
Mszał z Laskowic Oławskich – religijna i językowa mozaika w archiwum
Archiwum Archidiecezjalne przygotowało na dni 24-27 czerwca ekspozycję Mszału z Laskowic Oławskich. Ten XVI-wieczny zabytek wyróżnia się tym, że teksty liturgiczne zapisano w trzech językach: polskim, niemieckim i łacińskim. To swoisty dokument spotkania tradycji oraz dowód na to, jak Kościół, posługując się różnymi językami, docierał do wiernych w czasach burzliwych przemian.
Nieznane polskie modlitwy w Bibliotece Uniwersyteckiej
Biblioteka Uniwersytecka we Wrocławiu udostępni od 25 do 27 czerwca bezcenny zabytek – Statuty Elyana z 1475 roku. Oprócz łacińskich przepisów prawnych, odnaleźć tu można również polskie teksty modlitw, które pokazują, jak rodzima mowa funkcjonowała wśród elit oraz w kontaktach międzynarodowych. Zwiedzanie wymaga wcześniejszej rezerwacji, a sama wystawa pozwoli spojrzeć na polską kulturę w szerokim, europejskim kontekście.
Wrocław zaprasza na wielowątkową podróż przez wieki, podczas której można nie tylko zobaczyć wyjątkowe księgi i manuskrypty, ale też lepiej zrozumieć, jak rodził się i ewoluował język polski. Wystawy mają charakter otwarty dla wszystkich pasjonatów historii, edukatorów, rodzin z dziećmi i każdego, kto pragnie odkryć mniej znane oblicza rodzimej kultury. Organizatorzy zachęcają, by wykorzystać tę niepowtarzalną szansę na spotkanie z polskim słowem i zabytkami, które kształtowały świadomość pokoleń.
Źródło: wroclaw.pl
